Een luisterend oor

”Een luisterend oor zijn voor de ander”

Inleiding

Deze seminar gebruik ik als een zelfreflectie. Een manier om mijn eigen verhaal te vertellen via andermans verhalen. Deze verhalen gaan over verborgen ‘problemen’ die je niet in een oogopslag kan zien bij iemand. Ze zijn onzichtbaar. Het onderwerp lijkt cliché, maar hoe erg is het al wel niet dat de maatschappij dit een cliché vindt?

Door een kritische vraag kreeg ik beter inzicht in mijn boodschap. Wat wil ik juist vertellen of teweegbrengen? Ik keek naar mijzelf. Hoe helpt iemand mij om mijn verhaal te vertellen? Door een luisterend oor te bieden. Zo’n kleine moeite zorgt voor een groot impact.

Zelf kamp ik al aantallen jaren met een mentale aandoening. Deze aandoening kan je vanaf de buitenkant niet zien. Terwijl deze er wel degelijk is. Deze aandoening houdt mij soms tegen om dingen te ondernemen, ergens op te reageren of het te uitten. Daar heb ikzelf veel moeite mee. Om mij heen zijn er binnen in mijn vriendschappen meerdere vrienden met hun eigen probleem/problemen. Deze zijn bij hen mentaal en fysiek. Dit wil ik dan uitlichten samen met mijn ‘aandoening’.

Context / Scope / Definitie

Je hebt zelf niet snel door dat iemand kampt met mentale problemen. Je ziet het niet, je merkt het niet op, je weet niet precies de symptomen en ga zo maar door. Elke mens heeft zijn eigen handleiding. De ene moeilijker te doorgronden dan de ander. Dit geldt niet alleen voor mentaal maar ook fysieke aandoeningen die je niet kan zien. Het lijkt mij een mooi moment om mensen hierbij stil te laten staan. D.m.v. fotografie en audio wil ik deze verhalen vertellen over deze mensen. Zij zorgen ervoor dat ik mijn verhaal kan vertellen.

Het blijkt vanuit psychologisch onderzoek dat het voor mensen lastig is om over hun emoties te praten (Mulders, 2018). Laat staan om open te worden over een diepliggend probleem wat iemand wakker kan houden in de nacht of te participeren in alledaagse activiteiten. Het kan komen omdat ze het eerst zelf proberen op te lossen (van Deth & Vandereycken, 2004, p. 63) of dat ze zich ervoor schamen (“Jongeren schamen zich voor psychische problemen”, 2019). Dit is een groot geval onder de jongeren, dit valt binnen mijn doelgroep.

Omdat er niet gepraat wordt over een probleem duurt het ook een tijd voor iemand de huisarts gaat opzoeken voor een doorverwijzing naar de psycholoog. Toch is het wel van belang om het erover te hebben. Praten zou niet het enige middel zijn maar schrijven werkt daar ook goed voor. Mensen die vaker schrijven over hun gevoelens zouden daar verschillende voordelen van hebben (Baikie & Wilhelm, 2005).

Het is belangrijk om je gevoelens te kunnen uitten. De manier waarop is beslissend op de persoon in kwestie (Chakhssi & Bohlmeijer, 2018). Het kunnen uitten zorgt ervoor dat je iets kunt verwerken, er mee leren om kunnen gaan en het te kunnen accepteren. De ene dag is de andere niet. Dus als het een dag allemaal niet lukt is dat geen manier van falen, maar proces.

Compacte informatie over uitkomsten van interviews.

Methode en Aanpak

Methode. Aangezien ik een goed beeld wil scheppen voor deze seminar heb ik gekozen om de CMD methods pack te gebruiken. Ik wil namelijk twee kanten laten zien. Het psychologische gedeelte achter de fotografie en de fotografie zelf. Deze wil ik graag combineren in een interactieve installatie. De gebruikte methodes zijn als volgt:

CMD Methods pack (2020)

Aanpak. Tijdens seminar was mijn aanpak om alles maar gewoon te gaan doen. Dit resulteerde erin dat na drie weken lekker mijn gang gaan, de boodschap wegviel. Ik ging terug naar het onderzoek en verder met de interviews. Nadat mijn boodschap duidelijk was, heb ik deze voorgelegd aan een pscycholoog in opleiding. Zij benadrukte een aantal goede onderzoeken die ik kon verwerken in dit concept om een logische connectie te maken.

Voor een interactieve installatie ben ik op bezoek geweest bij Wondr Experience in Amsterdam. Dit is een valhalla voor de beste instagram foto’s. Hierbij maken ze gebruik van interactieve installaties die zowel technisch als analoog zijn. Denk aan een kamer die van kleur veranderd als je erbinnen bent, waardoor het lijkt alsof je in de hemel bent of een indrukbare confetti muur. Hieruit bleek dat de moeite niet groot hoeft te zijn om iemand uit te nodigen om mee te doen aan deze festijn van instagram ‘worthy’ foto’s maken.

Experimenten bij WondR qua foto’s en omgeving.

Voor dit project koos ik voor portretfotografie omdat het om een boodschap gaat van verschillende personen. Portretfotografie is lastig voor iemand die het niet gewend is voor een camera te staan. Degene draagt zich dan onnatuurlijker. Dit betekent dus oefenen en uit je comfortzone stappen om aanwijzingen te geven (van Roomen, 2017).

Uit onderzoek naar bepaalde fotografen kwamen er twee naar voren. De eerste was Thomas Ruff. Zijn fotografie is simpel en opvallend. Het lijkt op een ‘mugshot’ waar alles scherp en duidelijk te zien is. De achtergronden zijn gekleurd en plat. Ze kijken uitdrukkingloos voor zich uit. Hierin mist persoonlijkheid, er werd puur gekeken naar de conceptuele benadering (Terpstra, 2017).

Dit wilde ik combineren met een andere fotografe namelijk Dana Lixenberg. In haar portretten komen juist emoties naar voren met een passende boodschap (“Dana Lixenberg – Grimm Gallery”, 2020). Dit doet ze in kleur en in zwart-wit. De emoties in hun gezicht spreken boekdelen. Ze heeft foto’s gemaakt in armoedige delen van de wereld, maar ook foto’s van beroemdheden waaronder Trump. Ze probeert altijd het beste plaatje te maken dat iets verteld (Wiegman, 2018).

Foto 1 (We Are Public, 2020a), Foto 2 (We Are Public, 2020b), Foto 3 (Aserica, 2020), Foto 4 (NRC, 2018)

Best, good and bad practices. Door de verschillende aanpak van deze fotografen ben ik geinspireerd om hier iets mee te doen. Mijn doel is om deze twee te kunnen combineren. Het simpele van Thomas Ruff met een uitgesproken uitdrukking van Dana Lixenberg. Dit wil ik gaan uitproberen en testen tijdens de test-exposities en bij de doelgroep. Wat ik namelijk niet wil is een stockbeeld foto creëren. Dat voegt niks toe aan de boodschap. Ze zijn onpersoonlijk, niet realistisch en voorspelbaar (Wainwright, 2020a). Visualisaties zijn goed om een beeld te krijgen, niet als het bijvoorbeeld zo uitgevoerd is.

(Wainwright, 2020b)

Uitvoering en Experimenten

Tijdens de voorbereidingen van seminar heb ik een aantal concept ontworpen en doorlopen de afgelopen weken. Bij deze concepten zijn een aantal experimenten uitgevoerd waardoor ik bij het definitieve concept uitgekomen ben.

Seminar portfolio, sfeer en uitvoering inspiratie. Inspiratie van deze foto’s komen. terug in de foto experimenten. Dit zijn inspiraties van verschillende artiesten.

Inspiratiesessie in de les.

Week 1 t/m 3. Concept memory/concept huis/concept expo/concept display. De ideeën hieruit kwamen van een inspiratiesessie en inspiratieportfolio. De gebruiker zou spelenderwijs bij concept memory en concept huis een persoon kiezen op basis van uiterlijk. Deze konden ze dan omdraaien waar een verhaal achterop stond. De gebruiker zou geconfronteerd worden met het idee over ‘aandoeningen’ en wat dit doet met iemand.

Installatie experimenten schetsen om uit te voeren.

Concepten expo en display waren in het leven geroepen omdat de fotografie weg begon te vallen. De expo en display zouden in combinatie met audio in een installatie tentoongesteld worden. Uit de feedback van de eerste expositie kwam dat het er mooi uit zag door de experimenten met de foto’s en iteraties voor eventuele installaties.De gekleurde foto’s met lagen is een nieuw experiment gebaseerd op een eerdere experiment van een fotografische opdracht vorig jaar. Daar kon ik toen niks mee doen, waardoor ik verder ben gaan borduren hierop. Hierdoor kwam het lagen idee tevoorschijn in deze seminar. De terugkerende feedback was dat de boodschap niet duidelijk was. Dit werd elders nog een keer getest bij de doelgroep. Daar kwam dezelfde feedback terug.

Portretfotografie stijl experiment.

Experiment gebaseerd op eigen inspiratie.

Week 4 t/m 7. Concept sensor + verhaal, concept een luisterend oor 1.0/2.0. Hier begon het meer een balans te worden. Omdat de boodschap wegviel is er goed gefocust op het onderzoek om een goede connectie te kunnen maken met de uitvoering. Vanuit hier kwam het idee van een portret met twee lagen. De ene zou de persoon zijn en de andere een heath-map, die de aandoening letterlijk zou laten zien. Om een goed beeld te krijgen van een interactieve installatie ben ik naar WondR Experience geweest, beeld gezien bij het onderwerp aanpak.

Voorstelling van de tweede expo, moodboard met gevoelssfeer, uitgelegd idee, gemaakte test foto’s fotografie en edits.

Dit ging door naar letterlijk een luisterend oor zijn, dit paste ook het beste bij het onderzoek. Het sensor concept was voorgesteld en verfijnd. De feedback was: is het een touwtje waar je aan trekt? Wat is het? Hoe gaat het werken? Wat wil je dat de gebruiker gaat doen? Hier kwam het stukje zelfreflectie naar boven. Wat zou ik willen dat een ander voor mij zou gaan doen? Het luisterend oor project was geboren. De moeite hoefde niet veel te zijn. Het hoeft alleen twee oren te kosten. Het werd een mix van fotografie en audio. Bij de tweede expo werd de fotografie stijl getest.

Week 8 t/m eindwerk. Na de tweede expo kreeg ik feedback waarom het stukje van mijzelf wegviel. Daardoor heb ik het project aangepast. De eerste laag is de persoon en de tweede de persoon met een koptelefoon. In de eerste laag luister ik naar de personen met koptelefoon op en in de tweede laag zij naar mij met een koptelefoon op. Ik sta dan in het midden. Door de verschuivende lagen laat ik iemand het verhaal doorlopen in een soort van stappenplan.

Luisterend oor 2.0 met dummy en voorbeeld. Plan van uitvoering.

Door de verhalen van andere, ben ik in staat mijn verhaal te delen en zodoende de gebruiker inspiratie te geven dat van haar of hem ook te delen. Want op dat moment waren zij het luisterend oor. Dat zal er (ongeveer) zo uit gaan zien door uitgeprobeerde experimenten.

Eerste laag, tweede komt bij het eindwerk.

Evaluatie en conclusie

Niveau 1, reactie. De reactie van dit project. Dit project liep niet zonder slag of stoot. Er waren wat onduidelijkheden en feedback momenten die lastig toepasbaar bleken te zijn. Dat ging tot ongeveer de helft van het project. Vanaf dat moment ging het beter en werden de inzichten duidelijker en makkelijk aanpasbaar op de boodschap van het project.

Niveau 2, het geleerde. Tijdens dit project zijn er een aantal hoofd- en deelvragen opgesteld. Hieruit was het de bedoeling om te leren over het psychologische gedeelte (mental health), de interactieve installaties (WondR experience) en hun effect en te kijken wat voor portretfotografie past bij het gewenste resultaat (Best, good and bad practices en onderzoek fotografie). Dit waren enerverende onderzoeken maar voornamelijk ook leuk om te doen. Hierdoor heb ik betere technieken ontwikkelt voor onderzoek doen, fotografie en hoe interactie een verschil kan maken om een boodschap te doen overbrengen of hoeveel plezier dat kan geven.

Niveau 3, gedrag. Het geleerde is van toepassing geweest op dit project. Het heeft verduidelijking en een richting gegeven tot het eindresultaat. Het zorgde ervoor dat alles een balans en connectie kreeg. Het gedrag? De terugkerende feedback of het beter/onduidelijker werd.

Niveau 4, resultaten. De resultaten zijn iets waar we trots op kunnen zijn. De experimenten tot nu toe zijn geslaagd en lijken de goede richting te gaan geven naar het eindwerk. Aangezien we daar nog een 1,5 week voor te gaan hebben zal daar natuurlijk wel iets in wijzigen. Maar dan nog zullen we tevreden terugkijken hierop.

Reflectie

De toekomst van

Mijn verwachting is dat mensen een ‘nudge’ krijgen in de goede richting. Dat ze bewust zijn dat ze maar iets relatief kleins hoeven te doen voor de medemens. Wees een luisterend oor, luister naar hun verhalen en zodoende zal de ander ook naar jou luisteren. Een vicieuze cirkel. Een wisselwerking. Tevens bevorderend voor de vriendschappen die je hebt. Zo laat je zien dat je klaar voor staat een ander. Er is ook een stukje hoop om de mensen die dit zien en met ‘aandoeningen’ kampen te laten zien dat ze er niet alleen voor staan, maar ook niet zeker de enige zijn.

English Summary

Be someone’s listening ear

You don’t know if someone’s having trouble with something you can’t visibly see. If you can’t see it doesn’t necessarily mean it’s not there. Most people don’t like to communicate about these problems with their relatives or friends. Because the majority of society sees it as a taboo. But you do not have to do a lot to help someone out in this situation. You only have to listen and let them tell their stories for relief.

If you helped the people around you to just only listen, they will do the same for you. Because when you listen, they will become their best selves and that’s because of you. How much effort does it take? To stand still and listen to their stories? The time you gave, is the time they choose to be their selves.

Bronnen

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *