Rust zonder klooster

Als ik vroeger boos of verdrietig was, stapte ik op mijn mini-fietsje en trapte ik zo hard als ik kon. Ik fietste zo hard, dat als ik klaar was, ik vaak niet eens meer wist waarom ik moest fietsen.

Wat er ook speelde, mijn fiets bleef de stofzuiger die mijn hoofd kon leegzuigen. De frisse lucht hielp me om ingewikkelde situaties te overdenken. En soms juist om even helemaal niets te denken.

En dat is belangrijker dan het lijkt. De wereld om ons heen gaat door en door en snelheid, prikkels en sociale druk voeren vaak vaker dan we willen de boventoon.

Juist daarom wil ik laten zien hoe rust wél om ons heen is en wil ik een manier bieden hoe we daar naar kunnen kijken.

Context

Het ene moment heb je alles onder controle en een paar minuten later word je overspoelt door al je gedachten en to-do lijstjes.

Iedereen heeft te maken met prikkels. De een wat meer dan de ander, maar ‘input’ is overal om je heen. Ikzelf kan soms best moeite hebben met snel teveel prikkels. Wat doe ik dan? Wat zou ik moeten doen? Wat doen anderen?

Deze vragen (en vele anderen) vormden de basis rond het thema ‘rust in je hoofd’ waar ik de afgelopen maanden mee bezig ben geweest. Ik ben gaan onderzoeken hoe andere mensen in mijn directe omgeving rust vinden en hoe ik dat zelf doe. Kan ik als CMD’er hier wat van leren of kan ik hen iets leren?

Stap 1: wat is rust?

Begin bij het begin. Leuk onderwerp, maar wat betekent het?

Op de vraag wat rust is zijn ongelooflijk veel antwoorden te vinden. Een goede definitie vinden vond ik best een uitdaging. De van Dale komt met “toestand die intreedt bij het ophouden van vermoeienis of inspanning: tot rust komen.[i] Moedige poging, maar hij voelt nog niet helemaal lekker. “Toestand waarin je niets doet”, is een definitie die misschien nog wel het meest ronddwaalt op internet. Deze definitie slaat wat mij betreft echt compleet de plank mis. Het doel lijkt namelijk het totaal niets doen te zijn.

Hoe meer ik ben gaan zoeken naar definities, hoe meer ik er achter kwam dat de definitie van rust het probleem is. Écht niets doen bestaat niet.

“Hoe meer ik ben gaan zoeken naar definities, hoe meer ik erachter kwam dat de definitie van rust het probleem is”

 

Na al deze definities van rust, wist ik welke kant ik op wilde: ik wil laten zien dat rust op heel veel manieren te vinden is. Actief bezig zijn kan daar dus ook een van zijn. Er is geen goed of fout, zolang je maar iets hebt.

Stap 2: hoe doe ik rust en waarom?

Zoals ik in de inleiding al beschreef is fietsen mijn manier. Maar ik speel ook graag piano, ik mediteer of ga schrijven.

Maar waarom zoek ik rust?

Om hier goed achter te komen ben ik 5 keer waarom aan mezelf gaan stellen. Beginnend bij: ik heb rust nodig.

Conclusie: ik heb rust nodig om te kunnen relativeren. Anders worden kleine dingen te groot.

Stap 3: hoe doen andere mensen rust?

Ik ben begonnen met een interview met iemand die herstellende is van een burn-out. Ze kon mij vertellen dat het belangrijk is om goed naar je lichaam te luisteren en dat het goed is om op zoek te gaan naar je eigen manier van rust krijgen.

Ik ben meer gaan rondvragen over manieren van rust vinden. Er kwamen ontzettend interessante antwoorden. Als ik heel gestrest ben, dan… ‘ga ik kickboksen’, ‘sta ik heel vroeg op en ga ik vogel spotten’, ‘ga ik blowen’, ‘laat ik de gootsteen vol lopen met water en hou ik mijn hoofd best lang onder water’, etc.

Ik vond het interessant dat er zóveel manieren zijn voor zoveel verschillende mensen, dat ik bedacht hier een documentaire over te maken. Een docu over totaal verschillende mensen met totaal verschillende manieren om rust te zoeken.

Ik kwam buiten de antwoorden van hierboven nog iets interessants tegen. Bijvoorbeeld dat veel mensen niet tevreden zijn met de manier hoe ze rust zoeken en dat een best grote groep niet echt een manier zegt te hebben (meer scrollen op insta).

Stap 4: tussentijds presenteren

Voor de tussentijdse presentatie heb ik een flink vermoeide man van ongeveer een meter hoog gemaakt, met daarop dunne glasplaten en allemaal gedachtes die ik met whiteboard marker erop heb gezet. Tijdens de presentatie had ik het over hoe verschillende mensen deze gedachtes opruimen. Terwijl ik dit zei, was het m’n bedoeling de gedachtes op de man uit te gummen, maar dat werkte niet helemaal haha. Het zag er al met al wel leuk uit.

Stap 5: experimenten

Na schriftelijke informatie, komt experimenteren.

Ik heb gemaakt:

  • Een huisje, waarin mensen zichzelf (denkbeeldig) zouden kunnen opsluiten om zo helemaal tot rust te komen. In het huisje hangt alleen een schommel. Het is een fictief idee voor het jaar 2100 bijvoorbeeld.
  • Wat symboliseert rust? Ik heb grote potten gekocht en daarin verschillende voorwerpen neergezet als synoniem van de rust.
  • Een mini film. Ik heb geprobeerd zonder script een kort verhaaltje over iemand neer te zetten die gedurende de avond steeds meer last heeft van stressgedachten.
  • Een folder gemaakt over een dier, genaamd “Rust”. De folder is uitgekomen in het jaar 2100, waar Rust met uitsterven bedreigd wordt.

Stap 6: de drastische omslag

Ik had inmiddels een uitgedacht idee hoe de film eruit zou gaan zien shot voor shot. Ik had 5 mensen verzameld met verschillende manieren van rust: iemand die blowt, een vogelspotter, iemand die mediteert, iemand die opera’s schrijft om rustig te worden en iemand die kick-bokst. Maar deze uitwerking sloot niet meer aan bij mijn ideeën. Ik wilde laten zien dat het belangrijk is om een passende manier te vinden om rust te zoeken. Maar, mensen die geen passende manier hebben (wat er veel zijn), gaan niet zomaar kickboksen of vogelspotten. De inzet is te hoog en ze voelen zich alleen nog maar slechter. Ik wilde op een hele laagdrempelige manier laten zien hoe mensen rust kunnen krijgen; iets wat iedereen kan.

Ik heb alles weg gegooid en ben opnieuw begonnen.

Stap 7: de uitwerking

Waarom vond ik definitie van van Dale niet kloppen? Omdat het niet gaat om ‘niets’ doen. Mensen ervaren rust zodra ze het bestaan van tijd en ruimte om zich heen vergeten. Jezelf kort verliezen dus. Boksen, piano spelen en tekenen: je bent niet bezig met je omgeving. Met dit inzicht hoeft rust zoeken dus ook niet zo ingewikkeld te zijn, terwijl we dat vaak wel zo ervaren. Het gaat erom dat je maar éven een tussentijd neemt.

Wij als mensen zijn altijd bezig met de volgende afspraak en daardoor bij geboorte al te laat. Dit principe is beschreven door Chronos (Griekse god omstreeks 500 v.C.). Hij staat voor linieare, meetbare tijd: kloktijd. Kairos, het neefje van Chronos, is boegbeeld voor innerlijke tijd. Een plek waarin je ‘geduwt wordt door tijd’. Waar rust en concentratie voor nodig is en tijd en ruimte er niet toe doen.

Ik ga mensen laten zien dat er om ons heen veel dingen zijn die op de Kairotische tijd leven. Bijv: het groeien van een boom. Het kán niet sneller dan het gaat. Of half opgebrande kaarsen die vormen krijgen. Om tot dat soort vormen te komen, hoef je alleen maar het kaarsje aan te steken en te wachten: het wordt voort geduwd door tijd.

Ik heb een boekje gemaakt waarin middels (sprookjesachtige) zelfgemaakte illustraties de voorwerpen die drijvend op tijd om ons heen zijn, worden belicht. Er zijn ook korte opdrachten bij die mensen op super laagdrempelige manier in contact laten komen met die Kairotische tijd.

Reflectie:

Ik vond dit het leukste project tot nu toe. De vrijheid vind ik geweldig. Al met al ben ik trots op mezelf. Wat ga ik meenemen? Het illustreren, ik wil hier later iets mee doen.

BRON

[i] Van Dale. (2020). RUST. Geraadpleegd op 15 januari 2020, van https://www.vandale.nl/gratis-woordenboek/nederlands/betekenis/RUST#.Xh8OBMhKhEY

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *