De waarde van waardeloze spullen

Een verbindende fotoserie tussen mens en waardevolle, waardeloze objecten. 

Synopsis

Ik hou van spullen!
We bezitten zo ontzettend veel, zonder dat we het eigenlijk doorhebben. Kort geleden kwam ik erachter dat er een nauw verband ligt tussen het welzijn van de mens en de spullen uit hun omgeving. Spullen kunnen er voor zorgen dat we alleen maar meer chaos kennen als we in een onopgeruimd huis leven. We kunnen ons heel erg onverbonden voelen met de spullen die we bezitten, terwijl jouw huis is jouw huis niet zonder jouw spullen. Spullen dragen ook een stukje van ons met zich mee, daarom kan je niet zomaar alles weggooien. Elk voorwerp kan een ander gevoel bij je oproepen. Zo doet die ene knuffel me denken aan m’n jeugd, die ene blauwe leesbril aan gekke avonturen tijdens het uitgaan en een ongewassen polsbrace aan mijn ex. Ik vind dat verband ontzettend interessant. In mijn fotoserie probeer ik verschillende mensen met hun verhalen met objecten te verbinden. 

Definitie, Context & Scope

Het project begon met een korte brainstormsessie waarin ik voor het eerst de naam Marie Kondo voorbij hoorde komen (ja, toen pas). Marie Kondo is een erg populaire en succesvolle opruimgoeroe die zich heel haar leven al heeft beziggehouden met opruimen, zoveel mogelijk spullen uit het huis weg te pleuren en andere mensen hierbij te helpen. Mijn houding tegenover Kondo is wisselvallig. Aan de ene kant zit er wat in, rommel kan ons leven negatief beïnvloeden. Ik kan me soms ook erg storen aan mijn zooitje thuis. Wat me ook inspireert is haar manier van omgaan met spullen. Ik vind in haar manieren van opruimen de Japanse cultuur sterk naar voren komen. Later in mijn proces heb ik ook onderzoek gedaan naar het shintoïsme, overal zit een ziel in. Dat vind ik een mooi uitgangspunt omdat het gaat over het waarderen van de materialen en alles om ons heen. Eigenlijk wilde ik niet te veel spreken over Marie Kondo in mijn Concept Diary omdat achter Kondo een groot commercieel bedrijf schuilt (ze heeft vorige maand een webshop geopend) terwijl ik graag met mijn project de echtheid tussen mens en object wil benadrukken. Toch is het een goed uitgangspunt om mee te beginnen om jullie een kader te geven waar mijn project dan wel om gaat. 

ik vind het zonde dat er zoveel spullen binnenshuis weggegooid moeten worden om orde te creëren in je leven. Ik kwam daardoor bij een artikel van Ilja ten Bohmer over de consumptiemaatschappij. Hij had het ook over dat mensen tegenwoordig weinig waarde hechten aan de spullen die ze bezitten en makkelijk de meest onnodige onzin kopen, om vervolgens weer weg te gooien. Volgens hem moeten we meer soberheid creëren in ons leven. Na m’n deskresearch, een bezoekje aan de stort en vele gesprekken later met experts, docenten, klasgenoten, vrienden, familie en willekeurige mensen op straat kwam ik erachter dat ik geen oplossing wilde bieden voor het probleem dat we te veel kopen en weggooien. Voor mij gaat mijn project daar niet over. Het gaat over de waarde van spullen. Ik wil dat mensen door mijn project op een andere manier naar hun bezittingen gaan kijken, net zo als ik dat nu nog meer doe. Ik wil laten zien dat we verbonden zijn met de objecten om ons heen. De spullen om ons heen waren er niet geweest als wij niet bestonden. Ze zijn gemaakt voor ons gemak maar naast hun functionele waarde bezitten sommige producten veel meer waarde doordat ze een stuk van ons bij zich dragen. Een herinnering aan een persoon of een geluksmoment of een keiharde waarheid. Verschillende verhalen die ik graag wil vertellen. Het is het fysieke bewijs dat we bestaan en dat de dingen die we meegemaakt hebben zijn gebeurt. Het zijn spullen die we wellicht ons hele leven bij ons dragen. Vandaar dat ik heb gekozen om de verhalen achter  waardevolle, waardeloze objecten en hun eigenaren aan het licht te brengen. 

Methode & Aanpak

Ik wil een fotoserie maken omdat ik naast mijn onderwerp ook graag mijn passie voor fotografie verder wil ontwikkelen. Ik ben van mening dat ik mijn boodschap verbinding heel goed kan overbrengen door middel van dit medium. Ik ben in mijn onderzoek veel inspiratie op gaan doen zowel door middel van deskresearch als in contact komen met experts als een bezoekje plegen aan een museum. Ik geef hieronder een overzicht over de stappen die ik ben doorgaan tijdens dit proces. 

Fase 1 oriënteren

  • In mijn deskresearch  heb ik eigenlijk de basis gelegd  voor mijn onderzoek. Ik ben me gaan verdiepen in verschillende onderwerpen en trends. Zoals minimalisme en de psychologie achter eigenaarschap en bezit.

     

  • Daarna heb ik voor mezelf meerdere keren opgeschreven waar het omging (zie afbeeldingen 1,2,3) . Dat hielp om het overzicht te bewaren.
  • Ik ben naar een tweedehands winkel gegaan om foto’s te maken van objecten. Ik wilde graag actief bezig met het project dus ik ben meteen aan de slag gegaan met het foto’s maken van objecten. Het heeft me niet per se verder gebracht met mijn project maar ik wist wel dat het onderwerp niet over tweedehands spullen zou gaan wat ik eerst wilde. Dus wat dat betreft is het wel verder afgebakend.  (Afbeelding 4)
  • Daarnaast heb ik tussentijds nog met mijn docenten gezeten en meegedaan aan een kleine schouw waarin ik mijn concept poster had gepresenteerd ook zei zeiden dat ik mijn onderwerp wat meer moest specificeren. (Afbeelding 5)
  • Ik kwam bij het artikel ‘de slavernij van de consumptie maatschappij’ van Ilja ten Bohmer. Ik vond het heel erg interessant, ik heb met hem contact opgenomen. Het scheen een filmmaker te zijn, We hebben erg lang gewerkt en hij heeft me geholpen met het zoeken van een richting. Een van de adviezen die hij gaf was dat ik het dicht bij mezelf moest houden. Daarnaast hebben we veel gepraat over wat ik interessant vind aan het onderwerp. We kwamen erbij dat het me interessant lijkt om me wat meer te verdiepen in het verhuren van spullen en richting een deeleconomie gaan. Het leek me interessant omdat het idee van eigenaarschap en bezit me aanspreekt. Ben je nog eigenaar van de eigenaar van iets als ik het huur? voelt het anders? (Afbeelding 6)
  • Met dit onderwerp ben ik verder gegaan, ik heb het voorgelegd aan m’n docenten om mijn spullen te verhuren. Feedback was dat ik meerdere dingen moet gaan proberen. 

Fase 2 Experimenteren, concept weerleggen, concretiseren

  • Allereerst ben ik naar de stort geweest, ik heb daar heel lang met iemand van het personeel gepraat waar ik vooral een gezellig gesprek mee heb gevoerd. daarnaast heeft hij me veel antwoorden gegeven op vragen zoals: Zou jij ooit spullen huren/doe je dat al? Hij was van mening dat we niet zo snel dingen zouden gaan huren want mensen willen toch altijd bezit houden. Daarnaast heb ik er foto’s gemaakt. Het raakte me op de een of andere manier om al die spullen daar op een hoop lagen. Ik denk dat een groot deel van de spullen hergebruikt kon worden. (Afbeelding 7,8)
  • Ik heb een experiment uitgevoerd waarbij ik dus met mijn eigen kraampje met wat spulletjes uit mijn huis aan mensen ging vragen of ze een van de spullen wilde huren/kopen/lenen. Ik ben voornamelijk gewoon het gesprek aangegaan over hoe zij omgaan met hun eigen spullen. (Afbeelding  9)
  • Ik was toen een beetje lost. Ik had zoveel mensen uit m’n omgeving gesproken zoals mijn vader die vertelde dat kopen een oud concept is en mijn vrienden die vertelde dat binnen 50 jaar de maatschappij moet worden omgezet in een ander soort economie waar het niet draait om groei.
  • Ik ben naar college gegaan om te laten zien wat ik allemaal gedaan had. Ik kreeg het feedback dat ik moest gaan nadenken over welke richting ik op zou willen gaan en wat ik wilde zeggen.

fase 3 uitwerken, bedenken van een concept

  • Dit vond ik duidelijk de moeilijkste fasen omdat ik geen idee meer had wat ik wilde zeggen over hoe we omgaan met spullen. Gelukkig kon Maartje me helpen. Ze zei van het hoeft niet per se een oplossing te zijn voor het probleem. 
  • Ik ben nog op gesprek geweest met de eigenaar van de Rode Winkel, Daan Broekman. Hij heeft me wat tips gegeven over conceptvorming: Ik kan beter een doelgroep kiezen en ik moet het klein houden. Hij bedoelde ermee dat ik niet een te ingewikkeld idee moest verzinnen. Hij zei ook dat ik een perspectief heb dat ik waarschijnlijk wel met andere mensen deel. (afbeelding 10)
  • Daarnaast ben ik extra onderzoek gaan doen. Dit keer naar shintoïsme. Het past echt ontzettend goed bij m’n onderwerp omdat het heel erg gaat over natuurgoden en eigenlijk de energie in alles om ons heen dus ook in onze spullen. Het is een soort leefstijl waarin je alles met respect behandeld en waardeert. (afbeelding 11)
  • Ik ben me gaan focussen op mijn uitwerking en concept
  • Ik heb veel inspiratie opgezocht en daar moodboards van gemaakt, een hele handige site was lensculture. Een aantal fotografen die ik heel goed vond zijn: Malcolm Easton, August Sanders, Anna Ream en Marthe van de Grift. 

  • Ik ben naar Fotomuseum Rotterdam geweest om te kijken hoe andere kunstenaars een boodschap overbrengen
  • Ik heb een aantal objecten gepakt binnen mijn eigen huis en die gefotografeerd, daarna ben ik gaan zitten met mijn docent en gaan sparren met mijn medestudenten. Omdat het object waardevol was (m’n knuffel) en na ging bij mezelf waarom dat zo was zorgde het ervoor dat ik beter begreep waarom ik er een foto van had gemaakt en wat het onderwerp zou worden van de serie

     

  • Ik ben in gesprek gegaan met Laura Cnossen, ze heeft me erg veel nuttige tips gegeven over het maken van een fotoserie. Ze heeft uitgelegd hoe zij altijd te werk gaat.
  • Daarna ben ik bezig gegaan met mijn eigen concept. Het concept Verbinding is ontstaand door onder andere met wat commissieleden samen te zitten.

Evaluatie & Reflectie

Ik wist dat dit een heel erg uitdagend project zou worden omdat het vanuit iets persoonlijks gaat en het heel erg vrij is. Ik heb daarom vanaf het begin af aan geprobeerd in actie te blijven. Wat ik wel merkte is dat het nog best moeilijk is om niet te veel iets willekeurigs te doen. Dus ik ging bijvoorbeeld foto’s maken bij de kringloop maar ik wist eigenlijk niet waarom ik dat deed. Ik merk dat ik moeite heb om goed alles door te denken, zoals op het gebied van concepting. Wel ben ik deze periode ook actief geweest met het zoeken van feedback bij mijn docenten, klasgenoten maar ook bij experts, dat heeft me ook erg geholpen om gemotiveerd en gaande te blijven als ik vast zit. In de toekomst wil ik me graag meer bezighouden met concepting d.m.v. fotografie, misschien maak ik nog een versie op mijn laatste uitwerking omdat ik merk dat ik het moeilijk vind m’n boodschap door middel van beeld over te brengen aan de kijker en ik daar nu niet genoeg tijd voor heb.

Bronnen

M. (z.d.). Dimensies van bestaan en Existentieel welzijn | Existentieel Welzijn. Geraadpleegd op 15 januari 2020, van https://www.existentieelwelzijn.be/startpagina/dimensies-van-bestaan/
Bohmer, I. T. (2016, 25 januari). De slavernij van de consumptie-maatschappij. Geraadpleegd op 15 januari 2020, van https://www.metronieuws.nl/lezerscolumn/ilia/mens-maatschappij/2016/01/de-slavernij-van-de-consumptiemaatschappij
 FITGIRLS Redactie    . (2018, 26 februari). Minimalisme: wat is het en waar is het eigenlijk goed voor? Geraadpleegd op 15 januari 2020, van https://www.fitgirls.nl/minimalisme-wat-is-het/
Marie Claire. (z.d.). 406 You are banned from this site. Please contact via a different client configuration if you believe that this is a mistake. Geraadpleegd op 15 januari 2020, van https://marieclaire.nl/artikel/31107/dit-is-waarom-je-je-huis-niet-moet-opruimen
Waarom spullen zo belangrijk voor ons zijn. (2016, 25 november). Geraadpleegd op 15 januari 2020, van https://www.psychologiemagazine.nl/artikel/waarom-spullen-zo-belangrijk-voor-ons-zijn/

Lensculture 

Winter, R. (2018, 4 december). Waarom minimaliseren je gelukkiger maakt. Geraadpleegd op 15 januari 2020, van https://gezondnu.nl/dossiers/leefstijl/gezond-en-vitaal-ouder-worden/waarom-minimaliseren-gelukkiger-maakt/
Easton, M. (z.d.). Malcolm Easton – Restoration. Geraadpleegd op 15 januari 2020, van https://www.lensculture.com/search/projects?q=object&modal=project-15247-restoration
LensCulture, S. M. |. (z.d.). Absence of Subject [Foto]. Geraadpleegd van https://www.lensculture.com/articles/michael-somoroff-absence-of-subject

Ream, A. (z.d.). Anna Ream – Comfort Objects [Foto]. Geraadpleegd van https://www.lensculture.com/search/projects?fallback=not-found&q=object&modal=project-105565-comfort-objects
van de Grift, M. (z.d.). Marthe van de Grift – subject – object [Foto]. Geraadpleegd van https://www.lensculture.com/search/projects?fallback=not-found&q=object&modal=project-316712-subject-object

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *