De Hokjesman

‘De Hokjesman’ gaat over het genderstereotyperende beeld van de maatschappij. Anno 2019 lijkt het erop dat we steeds gender neutraler worden, maar is dat echt zo? De maatschappij heeft nog steeds verwachtingen van mannen en vrouwen. Er wordt een norm opgelegd over mannelijk-en vrouwelijkheid waar (bijna) iedereen naar handelt. Doordat de mens op die manier beperkt wordt in het zijn wie hij/zij wilt zijn worden we als het ware in ‘hokjes’ geplaatst. Dankzij de vrouwenemancipatie is er al een flinke slag geslagen om los te komen van deze beperkingen maar mannen blijven vooralsnog ongemerkt in het hokje. Daarom heb ik met mijn project focus gegeven aan de stereotypeman om meer de aandacht te geven aan de begrenzingen van gender.

PREMISSE

Door de vraag te stellen ‘Ben jij een hokjesman?’ worden mensen geconfronteerd met de beperking die er ontstaat in het zijn wie we willen zijn vanwege het genderstereotype beeld dat er in de maatschappij heerst.

INLEIDING

Ik ben altijd al gefascineerd door de verschillen tussen mannen en vrouwen. In mijn omgeving merkte ik dat er nog naar een standaard wordt geleefd als ‘mannen huilen niet’ en ‘vrouwen praten graag over hun gevoelens’. Wat naar mijn mening onterecht is. Ik vroeg me af wat een echte vrouw en een echte man definieert volgens de maatschappij en waar dat beeld vandaan komt. Een mooie kans om meer inzicht te krijgen over de betekenis van gender en het heersend stereotyperende beeld te ontkrachten.

CONTEXT, SCOPE EN DEFINITIE

De definitie van genderstereotypes is de aannames die worden gedaan over het gedrag, de eigenschappen en de rollen van mannen en vrouwen (WOMEN Inc, z.d.). Gender is de culture constructie van mannelijkheid en vrouwelijkheid. Daarnaast heb je ook sekse, dit is de biologische waarheid. Wanneer je wordt geboren en je sekse wordt bepaald, wordt ook het gender meteen gekoppeld. Deze hokjes zijn door de maatschappij gevormd en er wordt verwacht dat je je geslacht representeert (Duits, 2017).

Volgens het boek Psychology of Women: A Handbook of Issues and Theories behoort emotioneel, teder, begripvol en toegewijd tot standaard vrouwelijke eigenschappen en actief, competitief, onafhankelijk en zelfverzekerd tot standaard mannelijke eigenschappen (Denmark & Paludi, 2008).

De negatieve gevolgen van het zitten in een ‘mannelijk hokje’ is het ervaren van fysieke, mentale en sociale gezondheidsproblemen. 64% van de mannen die toegaven te leven naar stereotyperende verwachtingen had suïcidale gedachtes. En 71% gaf aan iemand fysiek gepest te hebben (Mensline Australia, 2018).

Hoofdvraag:

Hoe ga ik het genderstereotype beeld visualiseren om mensen bewust te laten worden van de beperkingen hiervan?

METHODE EN ONDERZOEK

Mijn project is van start gegaan met het onderzoeken hoe de man en de vrouw wordt gezien.

Deelvragen:

  • Wat is een stereotype man en vrouw?
  • Welk beeld heerst er van mannen en vrouwen in Nederland?
  • Wat voor negatief effect heeft het stereotype beeld?

DESKRESEARCH

In de serie Me Jane, You Tarzan wordt onderzocht wat de verschillen zijn tussen mannen en vrouwen en hoe dit is ontstaan. Hieruit heb ik geconcludeerd dat alleen lichamelijke kenmerken/verschillen aangeboren zijn. Vanuit opvoeding zijn veel aannames en vooroordelen over gender ontstaan. We creëren dus ons eigen beeld over wat mannelijk en wat vrouwelijk is (S. van den Enk, E. Kiris., 2018).

De bevestiging dat er een clichébeeld heerst onder de Nederlandse bevolking is gevonden door onbekende mannen en vrouwen van verschillende leeftijden te geïnterviewd. De antwoorden van de mensen zijn hieronder te beluisteren:

Daarbij heb ik aan onbekenden gevraagd of ze hun mannelijke associaties wilden tekenen. Daar is het volgende uitgekomen:

Afbeeldingen: Tekeningen Asscociaties Mannelijkheid

Sport, bier, voetbal, kracht, stoer etc. wordt gezien als mannelijk. Elegant, mooi, make-up, kleding etc. wordt gezien als vrouwelijk.

UITVOERING EN EXPERIMENTEN

CONCEPT 1: MANNELIJK LETTERTYPE

Na het onderzoek ging ik aan de slag met de visualisatie. Dit plaatje heeft mij geïnspireerd om mijn onderwerp te koppelen aan typografie. Hierdoor heb ik besloten om aan de slag te gaan met het ontwerpen van een mannelijk lettertype.

Design: Luba Lukova

Iteratie 1

Allereerst heb ik letters geschetst. Al snel was te concluderen dat strakke vormen mannelijker overkomen dan ronde/sierlijke vormen.

Afbeeldingen: Letter Schetsen

Feedback: De schetsen bleven nog te veilig, daarom kreeg ik als feedback van Leanne om niet alleen bij schetsen te blijven maar het verder te zoeken.

Iteratie 2

Ik heb mannelijke materialen bij elkaar gezocht om op verschillende manieren letters gemaakt in allerlei vormen te maken.

Afbeeldingen: Beeld-en materiaalexperimenten

Ik wilde verder gaan met het uitwerken van een lettertype op de manier zoals hieronder.

Afbeelding: Mannelijk Lettertype Versie 1

Feedback: Sophie gaf mij als feedback dat deze vorm letters eerder kinderlijk dan mannelijk over kwamen.

Iteratie 3

Daarom besloot ik verder te gaan met het tekenen van strak geblokte letters. Deze heb ik vervolgens ingescand en overgetrokken in Illustrator.

Illustrator Letters

Ingescande Letters

D.m.v. de lasercutter heb ik de letters uitgesneden uit dik papier van 300 gram. Daarna heb ik mannelijke associaties zoals bier, voetbal en leidinggevend gekoppeld aan de letters. Van deze associaties heb ik materialen verzameld en achter het uitgesneden papier gelegd. Hiervan heb ik foto’s gemaakt. De letters zijn daarna uitgeknipt via Photoshop.

Afbeelding: Photoshop uitgeknipte letter F

Het handgemaakte effect viel na het uitknippen in Photoshop weg dus heb ik besloten om niet op die manier het uiteindelijke lettertype te creëren.

Het eindresultaat van het lettertype zie je hier:

Eindresultaat Mannelijk Lettertype

CONCEPT 2: STATEMENT POSTER

Ik wilde graag naast het lettertype ook een typografische poster maken dat mijn statement overbrengt. Ik was erg zoekende in wat ik precies wilde laten overbrengen, welk statement hierbij hoorde en hoe ik dat moest doen.

Feedback: Mijn feedback tijdens de groenlicht-presentatie van Leanne en Sophie was daarom ook: ‘Je laat te veel over wat er op je af komt. Laat meer van jezelf zien, hoe sta jij erin? Maak een statement voor donderdag. Het is een klein sprongetje. We willen meer Jeanine zien.’

Afbeeldingen: Schetsen Poster

Het maken van schetsen en het bedenken van verschillende statements heeft me tot het eerste statement gebracht: ‘Ben jij een hokjesman?’ Tevens is de Hokjesman ook de titel geworden van mijn project. Dit woord is multi-interpreteerbaar. Is de man in een hokje of stopt de man een ander in een hokje?  Daarnaast heb ik nog twee posters gemaakt met twee statements om het project volledig te maken, op aanrader van Leanne. Ik wil dat mijn posters mensen tot nadenken zet, zodat ze zelf hier een antwoord op gaan vinden.

Statement Poster

StatementPoster2

StatementPoster3

EVALUATIE EN CONCLUSIE

Seminar was een stressvol maar daarnaast een heel leerzaam project. Het meeste wat ik er uit heb gehaald is dat door gewoon te doen en dingen te maken je het verst komt. Soms moet ik buiten het vertrouwde gaan en experimenteren met vele materialen en vormen om tot goede ideeën te komen. Ik heb iets neer gezet waar ik achter sta en ik hoop dat ik de wereld een stukje van mij visie over gender mee kan geven.

DE TOEKOMST VAN..

Als dit project verder gaat ontwikkelen raadt ik aan om ook het stereotype vrouw uit te lichten. Bij dit project heb ik de aandacht gegeven aan de man, wat ook met een reden is. Maar voor mij is de vrouw net zo belangrijk. Op die manier spreek je niet alleen de doelgroep aan die zich identificeert als man en heb je een groter bereik.

BRONNEN

Denmark, F. L., & Paludi, M. A. (2008). Psychology of Women: A Handbook of Issues and Theories (Rev. ed.). Retrieved from https://books.google.nl/books?hl=nl&lr=&id=sG0jbQKYHHcC&oi=fnd&pg=PA205&dq=gender+attitudes+and+stereotypes&ots=8PpoIMQbyr&sig=F12MUgo4lMevaMQfFT225elAsIg#v=onepage&q=gender%20attitudes%20and%20stereotypes&f=false

Duits, L. (2017, 17 mei). Waarom dragen jongens geen roze nagellak? [Video]. Geraadpleegd op 23 april 2019, van https://universiteitvannederland.nl/college/waarom-dragen-jongens-geen-roze-nagellak

Mensline Australia. (2018, October 29). Male stereotypes and the ‘Man Box.’ Retrieved June 5, 2019, from https://mensline.org.au/wellbeing-blog/male-stereotypes-man-box/

van den Enk S., Kiris, E. (Vertellers) (2018, 21 november). Me Jane You Tarzan? – Seksualitiet [Tv-show] KRO-NCRV (uitvoerend producent). NPO 3. Nederland

van den Enk, S., Kiris e. (Vertellers) (2018, 28 november). Me Jane You Tarzan? – Lichaam [Tv-show] KRO-NCRV (uitvoerend producent). NPO 3. Nederland

van den Enk, E. Kiris. (Vertellers) (2018, 5 december). Me Jane You Tarzan? – Opvoeding [Tv-show] KRO-NCRV (uitvoerend producent). NPO 3. Nederland

van den Enk, S., Kiris, E. (Vertellers) (2018, 12 december). Me Jane You Tarzan? – Beeldvorming [Tv-show] KRO-NCRV (uitvoerend producent). NPO 3. Nederland

van den Enk, S., Kiris, E. (Vertellers) (2018, 19 december). Me Jane You Tarzan – Werk & Carrière [Tv-show] KRO-NCRV (uitvoerend producent). NPO 3. Nederland

WOMEN Inc. (z.d.). Wat is beeldvorming en stereotypering? | Kennisbank. Geraadpleegd op 23 april 2019, van https://www.womeninc.nl/thema/beeldvorming-kennisbank/over-beeldvorming/wat-is-beeldvorming-en-stereotypering/

ENGLISH SYNOPSIS

‘The Boxed Men’ is about the genderstereotyping image of the society. In 2019 it seems we’re getting more gender-neutral, but is that true? The society still has expectations of men and women. There is a standard about what’s male and what’s female and (almost) everybody is acting to it. The consequence is we can’t be who we really want to be so we all are put in a box. Because of the women empowerment there is a lot changed, but men are still in boxes. That’s why I want to focus on the stereotype of men with my project to show the limits of the gender.

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *